Portal Banjalucki.com donosi detaljnu analizu i projekciju sastava Narodne skupštine Republike Srpske nakon redovnih izbora u oktobru 2026. godine. Ovo istraživanje, nije temeljeno na anketama, već na viđenju trenutnih trendova unutarstranačkim previranjima i formiranju novih političkih subjekata, načinu kampanje i odaziva građana.
Ključni zaključak analize je da niti jedan od dva velika bloka – vladajući i opozicioni predvođen novim snagama – neće imati stabilnu apsolutnu većinu bez pregovora sa “trećim stranama”.
1. Vladajući blok: Pad i unutrašnji izazovi (40 mandata)
Iako ostaje pojedinačno najjača stranka, SNSD Milorada Dodika bilježi blagi pad u odnosu na 2022. godinu (sa 29 na 27 mandata). Unutrašnja previranja, formiranje novih frakcija i odliv glasova ka sličnim biračkim tijelima učinili su svoje, ali stranka zadržava disciplinovanu infrastrukturu.
Njegovi dugogodišnji koalicioni partneri, Socijalistička partija (SP Petar Đokić) sa 5 mandata i Ujedinjena Srpska (US Nenad Stevandić) sa 4 mandata, zadržavaju stabilnost.
Međutim, “mlađi” partneri iz prethodnog saziva, SPS Gorana Selaka i DNS Darka Banjca, bilježe blagi pad usljed prelivanja biračkog tijela. Socijalistička partija Srpske (SPS Goran Selak) osvaja 2 mandata, dok koalicija DNS/NPS (Nešić/Banjac) takođe osvaja 2 mandata.
Ovaj blok, zajedno sa tradicionalnim partnerima, dostiže ukupno 40 mandata, što je nedovoljno za samostalno formiranje Vlade (za šta je potrebno 42 glasa).
2. Opozicioni blok predvođen novim pokretom: (37 mandata)
Opoziciona scena doživljava pravu revoluciju. Primat preuzima nova politička grupacija oko čak dva gradonačelnika Banje Luke, sadašnjeg Draška Stanivukovića i bivšeg Igora Radojičića, koja postaje ključni stub nove opozicije.
Pokret “Sigurna Srpska” (PSS Draško Stanivuković), uz podršku partnerskih opcija, ostvaruje spektakularan rezultat od čak 20 mandata, čime se Stanivuković pozicionira kao jedini stvarni izazivač SNSD-u i kao neupitni lider opozicije.
Dosadašnji lider opozicije, Srpska demokratska stranka (SDS), nastavlja istorijski pad, osvajajući 9 mandata. Iako gubi lidersku poziciju u opoziciji, SDS zadržava stabilnu bazu u Hercegovini i Semberiji. Uzrok ovoga osim konstantnog gubljenja povjerenja građana na zapadu RS, jeste lidersku kriza, baš u momentu, kad je lider izabran baš sa zapada, prvi put poslije odlaska Dragana Čavića.
Lista za pravdu i red (Nebojša Vukanović) bilježi blagi rast u odnosu na 2022. godinu, osvajajući 6 mandata, zahvaljujući beskompromisnom stilu. Medjutim, ovaj broj osvojenih mandata teško da opoziciji može da mnogo znači, pošto su se gotovo svi iz stranaka, koje se zovu opozicijom, odrekli saradnje sa Vukanovičem, ili on s njima. Ipak…I jedni i drugi su u opoziciji….
S druge strane, Narodni front (Jelena Trivić) stagnira na 2 mandata, primarno zbog jake konkurencije koju je u Krajini nametnuo Stanivukovićev pokret.
Ovaj opozicioni blok (PSS, SDS, NF) sada broji ukupno 31 mandat, a sa eventualnim Vukanovićevim glasovima- 37.
3. Prevaga: “Volja naroda” i manjinske stranke (6 mandata)
Ključnu ulogu u formiranju nove Vlade RS igraće preostalih 6 mandata.
Tektonski poremećaj unutar bivšeg režima proizveo je pokret “Volja naroda” (Dr Vlado Đajić), koji bi nakon razlaza sa SNSD-om uspio osigurati 3 mandata, primarno oslonjen na podršku u Banjalučkoj regiji i Izbornoj jedinici 3. Upravo ova 3 mandata čine Đajićevu opciju direktnim “tasom na vagi” od kojeg će zavisiti formiranje Vlade.
Konstanta u NSRS su Stranke sa sjedištem u FBiH (BH predznak), koje kroz kompenzacione mandate i glasove u povratničkim sredinama redovno osiguravaju 3 mjesta.
KLJUČNI ZAKLJUČAK: Vlada na “oštrici noža”
Ukoliko bi se oktobarski izbori 2026. godine završili sa ovakvim ishodom, formiranje vlasti bilo bi izuzetno složeno.
Vladajući blok sa 40 mandata ne bi smio dozvoliti niti jedno unutrašnje neslaganje, a ključnu ulogu u stabilnosti parlamenta igrala bi Volja naroda i stranke s BH predznakom.
S druge strane, Stanivukovićev rezultat od 20 mandata primorao bi ostatak opozicije da ga bezpogovorno prihvate, kao novog lidera opozicije, ali bi za formiranje Vlade morali tražiti saveznike van svog bloka, najvjerovatnije u “trećem tasu”.
(Napomena: Tekst je zasnovan na hipotetičkoj projekciji rezultata na osnovu dostavljenih parametara i analize trenutnog političkog stanja u RS u trenutku generisanja, a ne na anketama, ili stvarnim izbornim rezultatima nakon održanih izbora).